APK op je loopbaan?
Je auto laat je elk jaar keuren. Je Loopbaan nooit. Waarom eigenlijk niet?
De comfortzone die niet meer van jou is
Iedereen die je vertelt dat je "uit je comfortzone moet" om je loopbaan nieuw leven in te blazen, liegt.
Niet omdat het advies per se verkeerd is. Maar omdat het uitgaat van een fundamentele misvatting: dat jij het probleem bent.
De echte vraag is niet: "Durf jij uit je comfortzone te stappen?"
De echte vraag is: "Is je comfortzone überhaupt nog van jou?"
Want hier is wat niemand je vertelt: ergens in de afgelopen jaren ben je iemand anders geworden. Je hebt dingen geleerd, prioriteiten verschoven, wijsheid verzameld. Maar je werk? Je functie? Die rol die je elke dag tussen 9 en 6 speelt?
Die is hetzelfde gebleven.
Je loopt nog steeds rond in de comfortzone van wie je vijf, tien, vijftien jaar geleden was. En dan verbazen we ons dat het niet meer lekker zit.
We checken onze auto elk jaar. We laten de cv-ketel onderhouden. Maar onze loopbaan – waar we 40+ uur per week mee bezig zijn – die nemen we zoals het komt.
Totdat het niet meer gaat.
Als 'prima' niet meer genoeg is
Als je dit leest, herken je waarschijnlijk het volgende:
's Avonds in bed, na een "prima" dag op kantoor, vraag je je af: "Is dit het nou?" Je functioneert uitstekend. Maar die vonk, die drive die je ooit had – die voel je steeds minder.
Maandagmorgen voelt zwaarder dan het zou moeten. Niet dramatisch zwaar. Gewoon... zwaar.
Je vangt jezelf erop dat je op LinkedIn kijkt naar andere vacatures. Niet serieus, je solliciteert niet. Je scrollt gewoon. "Wat is er nog meer?" vraag je je af. Maar je weet niet eens precies waarnaar je zoekt.
En het meest frustrerende? Niemand om je heen ziet het. Want je functioneert nog steeds goed. Misschien zelfs uitstekend.
Dus als je je zorgen maakt, houd je die stil. Want wat ga je zeggen? "Het voelt niet meer kloppend?" Dat klinkt vaag. Ondankbaar, zelfs.
En toch. Dat gevoel blijft.
Die kloof tussen wie je bent en wat je doet. Die wordt niet kleiner. Die wordt groter.
Je loopbaan als systeem van relaties
Hier is wat vrijwel iedereen – van carrièrecoaches tot HR-managers tot zelfontwikkelingsboeken – over het hoofd ziet:
Je loopbaan is geen ding. Het is een systeem van relaties.
Tussen jou en je werk. Tussen je werk en je waarden. Tussen je waarden en je identiteit. Tussen wat de markt vraagt en wat er in je tot leven wil komen.
Maar we behandelen loopbaanvragen alsof het praktische problemen zijn. "Moet ik blijven of moet ik gaan?" "Moet ik die promotie aannemen?"
Maar dit zijn niet de vragen die je verder helpen.
Dat zijn symptomen van een dieper liggende verstoring in het systeem.
Stel je voor: je bent getrouwd. Na tien jaar merk je dat de relatie niet meer lekker zit. Zou je dan vragen: "Moet ik scheiden of niet?" Nee. De eerste vraag is: "Wat speelt er eigenlijk?"
En toch, als het over loopbaan gaat, springen we direct naar de oplossing. "Ik moet iets anders gaan doen." Of: "Ik moet het gewoon accepteren."
Beide antwoorden negeren wat er echt aan de hand is.
Je zit niet vast in een verkeerde baan. Je zit vast in een systeem dat niet meer bij je past.
Het gaat niet om waar je staat, maar hoe je erin staat
Laat me je een ander perspectief geven.
Wat als het probleem niet is dat je werk niet meer bij je past, maar dat je relatie tot je werk niet meer bij je past?
Voorbeeld: Een HR-directeur, 42 jaar. Ze kwam met de vraag: "Moet ik stoppen of doorgaan?" Klassieke ja/nee vraag.
Toen we haar situatie opstelden – letterlijk, fysiek in de ruimte – zagen we iets anders. Het ging niet om haar werk. Het ging om hoe ze in haar werk stond.
Ze stond er zwaar in. Te verantwoordelijk. Te belast. Alsof zij de hele organisatie op haar schouders droeg. Niet omdat iemand dat van haar vroeg. Maar omdat ze dat twintig jaar geleden had geleerd: als je het goed wilt doen, moet je alles dragen.
Die jongere versie van haar had dat nodig. Die had zich zo kunnen bewijzen, carrière kunnen maken.
Maar de huidige versie? Die was allang bewezen. Die had die ballast niet meer nodig.
Het werk was niet het probleem. De manier waarop ze erin stond, was het probleem.
Ze hoefde niet weg bij haar organisatie. Ze moest anders in haar rol gaan staan. Lichter. Vrijer. Met meer ruimte.
Zes maanden later zit ze nog steeds op dezelfde plek. Maar het voelt compleet anders.
Of een ondernemer, 38 jaar. Succesvol bedrijf, goede cijfers, groeiend team. Maar hij voelde zich gevangen. "Ik heb een gouden kooi gebouwd," zei hij.
Toen we zijn situatie opstelden, zagen we: hij was niet gevangen in zijn bedrijf. Hij was gevangen in een verhaal over wat succes "hoort" te zijn. Een verhaal dat zijn vader hem had verteld. Dat de maatschappij hem had verteld.
Groot bedrijf = succes. Veel werknemers = impact. Snelle groei = winning.
Maar hij zelf? Die hield van het ambacht. Van het werk zelf. Hij wilde niet groeien naar 50 medewerkers. Hij wilde uitblinken met 5.
Het bedrijf was niet het probleem. Het verhaal over het bedrijf was het probleem.
Zie je het patroon?
We denken dat het probleem extern is: verkeerde baan, verkeerde sector, verkeerde bedrijf. Maar vaak zit het probleem in de relatie, in de dynamiek, in het systeem. In hoe we erin staan, niet waar we staan.
En hier komt de paradox:
Soms is transformatie nodig om tot uiting te laten komen wat er al in zit.
Die HR-directeur hoefde niet te veranderen wie ze was. Ze moest ruimte maken voor wie ze allang geworden was. Die ondernemer hoefde zijn bedrijf niet anders te maken. Hij moest erkennen wat zijn bedrijf voor hem betekende.
Dit is systemisch denken. Het gaat niet om A → B causaliteit. Het gaat om patronen, relaties, dynamiek. Om wat er tussen de dingen zit, niet de dingen zelf.
Van inzicht naar beweging
Stop met de vraag "Moet ik blijven of gaan?"
Begin met: "Wat speelt er eigenlijk?" Niet in je hoofd. Niet door er nog eens goed over na te denken. Je hebt al genoeg nagedacht. Daarom zit je vast.
Begin met voelen. Met waar te nemen. Met zichtbaar te maken wat er is.
Kijk naar patronen, niet naar momenten
Eén slechte dag is een slechte dag. Een structureel gevoel van ongemak is een patroon. En patronen komen niet uit het niets. Ze hebben een functie gehad. Vaak een belangrijke.
Vraag niet: "Waarom voel ik me zo?" Vraag: "Waarvoor heeft dit gediend? En dient het dat nog steeds?"
Je huidige situatie is niet fout – maar hij kan wel verouderd zijn
Er is een verschil tussen iets dat kapot is en iets dat niet meer past. Een jas van twee maten te klein is niet stuk. Hij past gewoon niet meer.
Eerlijkheid gaat vooraf aan transformatie
Je kunt pas veranderen wat je durft te zien.
Als je jezelf blijft vertellen dat "het best prima is" of dat je "gewoon moet doorzetten" – dan zie je niet wat er is.
Eerlijkheid betekent: durven kijken zonder direct op te lossen. Durven voelen zonder direct te oordelen. Durven erkennen dat iets niet meer klopt, ook al weet je nog niet waarom of wat je eraan moet doen.
Dat is waar het begint. Bij eerlijkheid over wat er is.
Wat je niet kunt zien, blijft je sturen
Je auto keuren we elk jaar. Verplicht. Want veiligheid. Want we willen weten of alles nog werkt zoals het hoort.
Je loopbaan – waar je 2.080 uur per jaar mee bezig bent, die je inkomen bepaalt, je welzijn beïnvloedt, je identiteit vormgeeft – die keuren we nooit.
Totdat het echt niet meer gaat.
Niet iedereen heeft hulp nodig. Sommige mensen zitten precies goed waar ze zitten.
Maar iedereen heeft recht op helderheid. Op weten waar je staat. Op checken of het nog past.
Daarom helpen we mensen zichtbaar te maken wat ze niet kunnen zien. Wat je niet kunt zien, kun je niet veranderen. En wat onzichtbaar blijft, blijft je sturen.
Vaak zijn het niet de keuzes die je maakt die je laten vastlopen. Het zijn de onbewuste patronen die je keuzes maken. Die patronen zitten niet in je hoofd – ze zitten in je systeem. In hoe je in je werk staat. In wat je hebt meegekregen. Waar je loyaal aan bent gebleven zonder het te weten.
Als je dit leest en iets in je resoneert – als dat gevoel van "er klopt iets niet maar ik weet niet wat" herkenbaar is – begin dan met eerlijkheid over wat er is.
Wat je kunt zien, kun je veranderen. Wat je niet kunt zien, blijft je sturen.
Soms is het antwoord: blijven en anders erin staan. Soms is het antwoord: gaan en iets nieuws beginnen. Soms is het antwoord: helemaal niks veranderen en er vrede mee hebben.
Alle drie zijn successen. Als het maar een bewuste keuze is.
Vallei Praktijk voor Systemisch Bewustzijn helpt professionals en ondernemers die vastzitten in onzichtbare patronen. Niet door te vertellen wat ze moeten doen, maar door zichtbaar te maken wat er speelt. Via opstellingswerk en systemische gesprekken.
Wil je hier verder mee aan de slag? Ik begeleid mensen graag in dit proces van erkenning en het leren maken van bewuste keuzes.
Neem gerust contact op voor een kennismaking.
Vrijblijvend je vraag stellen via WhatsApp? Dat kan ook: klik hier 💬.
Af en toe een update ontvangen met mijn nieuwste blog of wanneer Vallei Praktijk voor Systemisch Bewustzijn een opstelling dag organiseert? Schrijf je dan hier in (onderaan homepage)